Malta

Frá Wikipedia, hin frælsa alfrøðin
Far til: navigatión, leita
Repubblika ta' Malta
Flagg Malta
(Flagg Malta)
Skjaldarmerki Malta
(Skjaldarmerki Malta)
Tjóðarslagorð: Onki
Tjóðsangur: L-Innu Malti
EU location MLT.png
Alment mál Maltiskt, Enskt
Høvuðsstaður Valletta
Forseti George Abela
Forsætisráðharri Lawrence Gonzi
Fullveldi 21. september 1964
(frá Stóra Bretland)
Vídd
 - tilsamans
 - vøtn (%)
 
316 km²
0.001 %
Íbúgvar
 - tilsamans 2008
 - tættleiki
 
413 609
1,298/km²
Gjaldoyra Evra (EUR)
Tíðarøki UTC +1
Økisnavn á alnetinum .mt
Telefonkota +356

Malta er eitt land í Suðurevropa. Høvuðsstaðurin, sum eisini er mentanarligi og umsitingarligi miðdepilin, eitur Valetta. Aðrir stórir býir er Birkirkara, Qormi og Sliema. Londinum hevur umleið 400 túsund íbúgvar. Almennu málini eru tvey í tali, maltiskt og enskt.

Innihaldsyvirlit

Búskapur [rætta]

Ferðavinna hevur stóran týdning í Malta. Mest er tað heita veðrið, strendurnar og víkurnar, sum draga fólk higar. Eitt annað, ferðafólk koma at síggja, eru vøkru bygningarnir, sum vórðu reistir, meðan rómverjar og seinni býsantinar ráddu í Malta. Seinni er byggilistin eisini ávirkað av italskari og bretskari byggilist. Jørðin er kørg, og landbúnaðurin gevur lítið av sær. Malta hevur at kalla einki náttúruríkidømi at byggja búskap sín á. Hóast hetta er Malta sjálvforsýnandi við fleiri landbúnaðarvørum. Seinastu árini hevur ymiskur smáídnaður, t.d klædnaídnaður, vundið nógv upp á seg.

Søga [rætta]

Av tí at Malta liggur soleiðis fyri, at nógv skipaferðsla á miðjarðarhavi er har í nánd , hava ymisk fremmand ríki rátt har í øldir. Men 21. september 1964 fær Malta sjálvstýri frá Stóra Bretland. Tað, at tir hava staðið so leingi undir øðrum, er kanska atvøld til, at maltesar eru so tjóðskaparsinnað fólk. Flestu fólk eru katolikkar og tala sítt egna mál. Malta er tvær meginoyggjar, Malta og Gozo, og lítla oyggjin Comino.

Landafrøði [rætta]

Í Miðjarðarhavi, 90 km sunnan fyri Sisiliu og 290 km eystan fyri Tunesia, liggur lítla oyggjalandið Malta. Oyggjarnar eru 320 ferkilometrar stórar til samans, og sjálv Malta er 246 ferkilometrar - t.e. eitt sindur minni enn Eysturoyggin. Góð 419.000 fólk búðu í 2007 í oyggjunum, av teimum búðu um 360.000 á sjálvari Malta.

Sí eisini [rætta]